Kan een andere aanpak van je bloedsuiker de klachten van fibromyalgie verminderen? Een klein, inmiddels ingetrokken onderzoek bracht dat idee naar voren. Daarin speelt insulineresistentieEen toestand waarbij lichaamscellen minder gevoelig zijn voor het hormoon insuline. een opvallende rol.
Naar schatting zo’n 340.000 Nederlanders hebben dagelijks last van chronische pijn, stijfheid en extreme vermoeidheid door fibromyalgie. Dat heeft een grote invloed op hun leven. Een medische verklaring is er nog steeds niet. Wat weten we tot nu toe over de rol van je bloedsuiker?
Alvast 5 van de belangrijkste punten
- Een onderzoek uit 2019 zocht naar een lichamelijke oorzaak, maar werd later dat jaar ingetrokken.
- De onderzoekers opperden dat een medicijn voor de bloedsuiker ook de pijn kan verminderen; of dat klopt, is niet aangetoond.
- Volgens dit idee kan voeding met weinig koolhydraten bijdragen aan minder klachten; beter onderzoek moet dat nog uitwijzen.
- Bij vrouwen met fibromyalgie zijn in onderzoek lagere waarden van mineralen zoals magnesium gemeten.
- Het tijdschrift PLOS One trok het artikel in omdat vooraf geen ethische commissie was geraadpleegd en de opzet de conclusies onvoldoende droeg.
Het ingetrokken onderzoek
Een studie uit 2019 in het tijdschrift PLOS One onderzocht of een haperende suikerstofwisseling de oorzaak van deze aandoening kan zijn. Eind 2019 trok het tijdschrift het artikel in. De auteurs gebruikten patiëntendossiers uit hun eigen praktijk zonder dat vooraf een ethische commissie was geraadpleegd. Ook droeg de opzet de conclusies onvoldoende.
De vraag of insulineresistentie meespeelt, is daarmee nog niet beantwoord. Of een ander eetpatroon de pijn vermindert, moet beter onderzoek nog laten zien. Des te meer reden om de feiten en mythen rondom dit soort aandoeningen helder te krijgen.
Medicatie en aanpassingen in het dieet
Volgens de onderzoekers zou een bekend medicijn tegen diabetes ook de pijn kunnen verminderen. Dit middel kan helpen een te hoog insulinegehalte in het bloed te verlagen, ook wel hyperinsulinemieEen aandoening waarbij er te veel insuline in het bloed circuleert. genoemd. Dat hangt onder meer samen met wat je eet. Daarom loont het om te begrijpen wat veel suiker met je lichaam doet.
Volgens dit idee kun je met een passend fibromyalgiedieet of een ketogeenEen eetpatroon met heel weinig koolhydraten en veel vet. eetpatroon de insuline verlagen. Dat betekent te veel suiker vermijden en bewerkte granen zo veel mogelijk laten staan. Het idee is dat daardoor ook ontstekingsreacties afnemen. Gebruik je medicijnen, bijvoorbeeld voor diabetes, overleg dan eerst met je arts voordat je je eetpatroon flink omgooit.
Voor- en nadelen van koolhydraatarm eten bij fibromyalgie
Voordelen
- Mogelijk minder pijnklachten
- Een stabielere bloedsuiker gedurende de dag
- Iets wat je naast je behandeling zelf in de hand hebt
Nadelen
- Vraagt in het begin veel discipline
- Etentjes en andere sociale situaties kunnen lastiger worden
- Je laat een aantal geliefde producten staan
Mineralen bij fibromyalgie
Naast koolhydraten speelt mogelijk ook magnesium een rol: in onderzoek hadden vrouwen met fibromyalgie vaak lagere waarden, wat kan wijzen op een tekort aan magnesium. Met een hemoglobine A1CEen bloedwaarde die de gemiddelde bloedsuikerspiegel over de afgelopen maanden weergeeft.-test kan je arts zien hoe je bloedsuiker de afgelopen maanden was; een magnesiumtekort meet de arts met een aparte bloedtest. Wil je magnesium als alleskunner aanvullen, doe dat dan in overleg met je arts. Volgens dit idee is magnesium maar een deel van het verhaal.
Het grootste deel zit volgens dit idee in het vermijden van voedsel dat de aanmaak van insuline sterk opjaagt, zoals vruchtensap, frisdrank en sterk bewerkte snacks. In deze holistische benadering gaan voeding en mineralen hand in hand.
Verklarende woordenlijst
- Insulineresistentie: Een toestand waarbij lichaamscellen minder gevoelig zijn voor het hormoon insuline.
- Hyperinsulinemie: Een aandoening waarbij er te veel insuline in het bloed circuleert.
- Hemoglobine A1C: Een bloedwaarde die de gemiddelde bloedsuikerspiegel over de afgelopen maanden weergeeft.
- Ketogeen: Een eetpatroon met heel weinig koolhydraten en veel vet.
De holistische eye-opener
Fibromyalgie geldt vaak als een onbegrepen aandoening waarbij patiënten vooral klachten bestrijden. Het idee dat te veel suiker en bewerkte voeding de zenuwen overprikkelt, verlegt de aandacht van de spreekkamer ook naar de keuken. Wie dit idee volgt, kiest bewust voor onbewerkte voeding met veel mineralen.
Geraadpleegde bronnen:
De onderstaande referenties vormen de inhoudelijke onderbouwing van dit artikel.
- INGETROKKEN ONDERZOEK: Is insulin resistance the cause of fibromyalgia? A preliminary report
- Retraction: Is insulin resistance the cause of fibromyalgia? A preliminary report
- Insulin Resistance is Associated with Central Pain in Patients with Fibromyalgia (PDF)
- Metformin: A Prospective Alternative for the Treatment of Chronic Pain
- Women with Fibromyalgia Have Lower Levels of Calcium, Magnesium, Iron and Manganese in Hair Mineral Analysis
- Relation between magnesium and calcium and parameters of pain, quality of life and depression in women with fibromyalgia
- Fibromyalgie.nl
- Nationale Vereniging F.E.S.
- ReumaNederland
- Gezondheidsraad
Gerelateerde artikelen
Conclusie
Het ingetrokken onderzoek opperde dat we misschien veel meer invloed hebben op onze eigen pijn dan we altijd dachten. Minder koolhydraten eten is het proberen waard, naast de behandeling van je arts; een tekort aan mineralen vul je aan in overleg met die arts. Zo kun je zelf werken aan je kwaliteit van leven.
Veelgestelde vragen
Wat is fibromyalgie?
Fibromyalgie is een chronische aandoening met pijn in spieren, pezen en banden. Daarnaast hebben mensen vaak last van stijfheid, vermoeidheid en stemmingswisselingen.
Hoeveel mensen hebben fibromyalgie in Nederland?
Naar schatting hebben ongeveer 340.000 Nederlanders fibromyalgie.
Welke mogelijke oorzaak van fibromyalgie opperden onderzoekers?
Een klein onderzoek uit 2019 opperde dat insulineresistentie een oorzaak van fibromyalgie kan zijn. Dat onderzoek is later ingetrokken; of het idee klopt, moet beter onderzoek uitwijzen.
Hoe kan een dieet laag in koolhydraten helpen bij fibromyalgie?
Een eetpatroon met weinig koolhydraten kan insulineresistentie verminderen. Volgens het idee achter het onderzoek kunnen daardoor ook pijn en andere klachten afnemen.
Wat is de rol van metformine bij de behandeling van fibromyalgie?
Metformine is een medicijn tegen diabetes dat je alleen op recept krijgt. De onderzoekers van een klein, inmiddels ingetrokken onderzoek opperden dat het ook de pijn bij fibromyalgie kan verminderen. Of het werkt, is niet aangetoond.
