De Goudreinette hangt niet voor niets in zoveel Nederlandse tuinen. Deze grote, ruwe appel met zijn goudbruine schil is al sinds de negentiende eeuw de vaste keuze voor wie zelf appeltaart of moes maakt.
Wat de appel zo bijzonder maakt, zit in zijn stevige vruchtvlees en flinke zuurgraad. Daardoor valt hij in de oven niet meteen weg en houdt hij zijn frisse smaak vast. Je leest hier waar de Goudreinette vandaan komt, waarom hij zo geliefd is in de keuken, en je krijgt twee beproefde recepten.
Alvast 5 van de belangrijkste punten
- De appel ontstond in een dorp dat vooral bekendstaat om zijn boomkwekers.
- Eén appel kan meer dan vier keer zoveel vitamine C bevatten als de bekende groene supermarktappel.
- Er zit een stof in die je saus en jam vanzelf laat binden.
- De reden dat hij zo goed bakt, heeft alles te maken met zijn zuur.
- Met de schillen die overblijven, kun je nog iets verrassends maken.
Waar de Goudreinette vandaan komt
De Goudreinette staat ook bekend als de Schone van Boskoop. Het ras ontstond rond 1856 in Boskoop, een dorp dat al eeuwen draait om boomkwekerij. Boomkweker P.A. Ottolander wordt meestal als de ontdekker genoemd.
Vanaf 1863 verspreidde de appel zich door de Lage Landen. Sindsdien is hij eigenlijk nooit meer uit de Hollandse keuken verdwenen. Oude pomologische beschrijvingen roemen hem al om zijn houdbaarheid en zijn uitgesproken smaak.
Waarom deze appel zo goed in de oven ligt
Het geheim zit in twee dingen. De Goudreinette heeft stevig vruchtvlees en een hoge zuurgraad. Die combinatie zorgt dat de partjes hun vorm houden, terwijl zachtere appels tot moes wegzakken.
De frisse zuursmaak blijft bovendien overeind tegen suiker, kaneel en boter. Daarom kiezen veel bakkers hem voor taart en appelflappen, en blijft de vulling ook na het bakken vooral naar appel smaken.
Voor- en nadelen van de Goudreinette
Voordelen
- Stevig vruchtvlees dat in de oven niet wegzakt
- Frisse smaak die overeind blijft tegen suiker en kaneel
- Rijk aan vitamine C en vezels
- Lang houdbaar in een koele kelder
Nadelen
- Rauw vrij zuur voor wie van zoete appels houdt
- Ruwe schil die er minder glad uitziet
- Minder breed verkrijgbaar dan de vaste supermarktrassen
- Grote vruchten vragen wat meer schilwerk
Wat de Goudreinette voedzaam maakt
De Goudreinette levert meer dan smaak. De appel zit vol vezels en bevat naar verhouding veel vitamine C. Boskoop-rassen kunnen ruim vier keer zoveel vitamine C bevatten als een Granny Smith of een Golden Delicious.
Daarnaast is de appel rijk aan pectine, een oplosbare vezel. Pectine bindt saus en jam, en helpt volgens voedingsbronnen mee om de cholesterol en de bloedsuiker in balans te houden. Een deel van de vitamine C gaat bij verhitten verloren, terwijl de vezels gewoon behouden blijven.
De gezondheidsvoordelen van appels reiken trouwens verder dan dat. Sommige studies kijken zelfs naar hun mogelijke rol bij het afremmen van ziekten.
Verklarende woordenlijst
- Pectine: oplosbare vezel die saus, jam en moes vanzelf laat binden.
- Schone van Boskoop: de andere naam voor de Goudreinette, naar het dorp van herkomst.
- Zuurgraad: de hoeveelheid zuur in de appel, die zorgt voor de frisse smaak en de stevigheid bij verhitten.
- Reinette: oude aanduiding voor stevige bewaarappels met een ruwe schil.
Klassieke appeltaart met Goudreinette
Dit is de taart waar de Goudreinette voor gemaakt lijkt. Reken op ongeveer een uur in de oven, en daarna geduld, want koud snijdt hij het mooist.
Ingrediënten
- 300 g zelfrijzend bakmeel
- 200 g koude roomboter in blokjes
- 150 g bruine basterdsuiker
- 1 ei, plus 1 ei om te bestrijken
- snufje zout
- 1 kg Goudreinette
- 75 g suiker
- 2 theelepels kaneel
- 50 g rozijnen
- sap van een halve citroen
- 1 eetlepel paneermeel
Bereiding
- Kneed bakmeel, boter, basterdsuiker, 1 ei en zout snel tot een samenhangend deeg. Laat het een half uur afgedekt in de koelkast rusten.
- Verwarm de oven voor op 180 graden. Vet een springvorm van 24 centimeter in en bekleed de bodem en rand met tweederde van het deeg.
- Schil de appels, verwijder het klokhuis en snijd ze in partjes. Meng ze met suiker, kaneel, rozijnen en citroensap.
- Strooi het paneermeel over de bodem en schep de appelvulling erin. Rol de rest van het deeg uit en leg er reepjes overheen in een ruitpatroon.
- Bestrijk de bovenkant met losgeklopt ei. Bak de taart 60 minuten goudbruin en laat hem volledig afkoelen voor het snijden.
Goudreinette-appelflappen uit de oven
Sneller klaar dan een taart en net zo lekker. Deze appelflappen lukken in de oven, en in de airfryer gaan ze nog wat vlotter.
Ingrediënten
- 4 plakjes bladerdeeg, ontdooid
- 2 Goudreinetten
- 30 g suiker
- 1 theelepel kaneel
- handje rozijnen
- 1 eetlepel citroensap
- 1 ei om te bestrijken
- 2 eetlepels kristalsuiker
Bereiding
- Verwarm de oven voor op 200 graden. Schil de appels en snijd ze in kleine blokjes.
- Meng de blokjes met suiker, kaneel, rozijnen en citroensap.
- Schep een flinke lepel vulling op elk plakje bladerdeeg. Vouw ze dicht tot driehoeken en druk de randen met een vork aan.
- Bestrijk de flappen met losgeklopt ei en bestrooi ze met kristalsuiker.
- Bak ze 20 tot 25 minuten goudbruin. In de airfryer op 180 graden duurt dat ongeveer 15 minuten.
Conclusie
De Goudreinette dankt zijn vaste plek in de Hollandse keuken aan een simpele combinatie van stevig vruchtvlees en flink zuur. Die eigenschappen maken hem ideaal voor de oven, en zijn vezels en vitamine C zijn mooi meegenomen.
Heb je na het bakken een berg schillen over, gooi ze dan niet weg. Je kunt er bijvoorbeeld nog appelazijn maken. Zo benut je de hele appel, van vruchtvlees tot schil.
Gerelateerde artikelen
Geraadpleegde bronnen:
De onderstaande referenties vormen de inhoudelijke onderbouwing van dit artikel.
- Schone van Boskoop. Herkomst en geschiedenis van het Boskoopse appelras.
- Belle de Boskoop. Beschrijving van de zuurgraad en het hoge gehalte vitamine C.
- Schoone van Boskoop, Wageningen University. Oude pomologische beschrijving van het ras.
- Alles over de appel. Voedingswaarde, pectine en de rol van vezels.
- De voedingswaarde van appel. Overzicht van vezels, vitamines en calorieën in appels.
Veelgestelde vragen
Waarom is de Goudreinette zo geschikt voor appeltaart?
De appel heeft stevig vruchtvlees en veel zuur, waardoor de partjes hun vorm houden in de oven. De frisse smaak blijft bovendien overeind tegen suiker en kaneel.
Kun je een Goudreinette ook rauw eten?
Dat kan zeker, al vinden veel mensen hem rauw vrij zuur. Verwerkt in taart, moes of flappen komt de smaak het best tot zijn recht.
Welke appel kun je gebruiken in plaats van een Goudreinette?
Andere stevige, zure rassen zoals Jonagold of een zure handappel komen het dichtst in de buurt. De vulling wordt dan wel wat zoeter van smaak.
Is de Goudreinette gezond?
De appel is rijk aan vezels, pectine en vitamine C. Die dragen bij aan een stabiele bloedsuiker en helpen mee om de cholesterol in balans te houden.
Waar komt de naam Goudreinette vandaan?
Reinette is een oude aanduiding voor stevige bewaarappels, en goud verwijst naar de goudbruine schil. Het ras zelf komt uit Boskoop.
