Onderzoekers die meer dan 340.000 volwassenen analyseerden, ontdekten een opvallend verband tussen het type alcohol en de levensverwachting. Wie de drank helemaal laat staan, ziet het lichaam stap voor stap herstellen, zoals beschreven in wat er gebeurt als je stopt met alcohol.
Al decennialang discussiëren wetenschappers of sommige dranksoorten “gezonder” zijn dan andere. Terwijl overmatig drinken al lang bekendstaat als risicovol, is het effect van lichte tot matige alcoholconsumptie veel minder duidelijk, zeker als het gaat om wijn, bier, cider en sterke drank.
Alvast 5 van de belangrijkste punten
- Een grote Britse studie maakt scherp onderscheid tussen wijn enerzijds en bier, cider en sterke drank anderzijds.
- Matige wijndrinkers liggen op één specifiek punt opvallend ver onder de risicocurve van niet-drinkers.
- Zelfs een laag gebruik van bier of sterke drank koppelt zich al aan een verhoogde sterfte.
- De cijfers achter dit verschil komen uit een database met meer dan dertien jaar follow-up.
- Wijn alleen verklaart het verschil niet; één ander gegeven blijkt minstens zo zwaar te wegen.
Hoe de studie is opgezet
Een grote Britse studie onder meer dan 340.000 volwassenen suggereert nu dat het type alcohol dat mensen drinken, wél degelijk invloed heeft op de gezondheid op lange termijn, zelfs bij lage tot matige hoeveelheden. De resultaten werden gepresenteerd op de jaarlijkse conferentie van het American College of Cardiology (ACC.26).
“Deze resultaten komen uit de algemene bevolking. Bij mensen met chronische ziekten of hart- en vaatproblemen kunnen de risico’s nog hoger liggen,” zegt hoofdauteur Zhangling Chen, MD, PhD, hoogleraar aan het Second Xiangya Hospital van de Central South University in China.
Het type drank maakt verschil
De onderzoekers analyseerden de drinkgewoonten en sterftecijfers van 340.924 deelnemers aan de UK Biobank (2006–2022). Op basis van een voedingsvragenlijst werden ze ingedeeld in verschillende groepen op basis van hun alcoholinname.
Ter vergelijking: een standaard glas bevat ongeveer 14 gram pure alcohol (bijvoorbeeld 330 ml bier, 140 ml wijn of 40 ml sterke drank). Mensen die minder dan 20 g per week dronken, golden als nooit- of occasionele drinkers.
Bij lage en matige consumptie bleek het patroon sterk te verschillen per dranktype. Sterke drank, bier en cider waren geassocieerd met een hoger sterfterisico, terwijl wijn juist met een lager risico werd geassocieerd.
De cijfers achter het verschil
Vooral bij hart- en vaatziekten was het verschil duidelijk: matige wijndrinkers hadden een 21% lager risico op cardiovasculaire sterfte dan nooit- of occasionele drinkers. Bij lage consumptie van bier, cider of sterke drank was er juist een 9% hoger risico.
“Onze bevindingen helpen de tegenstrijdige resultaten over lichte tot matige alcoholconsumptie te verduidelijken,” zegt Chen. “Het risico hangt niet alleen af van de hoeveelheid alcohol, maar ook van het type drank. Zelfs lage tot matige hoeveelheden sterke drank, bier of cider hangen samen met een hogere sterfte, terwijl wijn juist met een lager risico lijkt geassocieerd.”
Voor- en nadelen van matige wijnconsumptie
Voordelen
- 21 procent lager risico op cardiovasculaire sterfte ten opzichte van niet-drinkers binnen deze cohort
- Polyfenolen en antioxidanten in rode wijn kunnen het hart op meerdere manieren beschermen
- Wijn wordt vaker bij maaltijden gedronken, wat de pieken in alcohol in het bloed dempt
- Het patroon hangt samen met een algehele gezondere manier van leven
Nadelen
- Het gaat om een observationele studie zonder bewijs voor oorzaak en gevolg
- Het alcoholgehalte zelf blijft schadelijk voor lever, slaap en hersenen
- Het beschermende effect verdwijnt zodra de inname richting zwaar drinken gaat
- Mensen met chronische ziekten of hartproblemen kunnen alsnog meer risico lopen
Leefstijl speelt een rol
Volgens de onderzoekers kunnen polyfenolen en antioxidanten in (rode) wijn een beschermend effect hebben. Daarnaast wordt wijn vaker bij de maaltijd gedronken en wordt het vaker gekozen door mensen met een gezondere leefstijl en beter dieet. Bier, cider en sterke drank worden vaker buiten de maaltijd gedronken en hangen samen met een minder gezonde levensstijl.
Voorzichtigheid blijft geboden
Het onderzoek is observationeel, waardoor er geen harde oorzakelijke verbanden kunnen worden aangetoond. Drinkgewoonten werden slechts één keer gemeten en veranderingen in de loop der tijd zijn niet meegenomen. Deelnemers aan de UK Biobank zijn bovendien gezonder dan de gemiddelde bevolking.
Desondanks biedt de studie met een groot aantal deelnemers en een follow-up van meer dan 13 jaar waardevolle inzichten.
Verklarende woordenlijst
- Polyfenolen: Plantaardige verbindingen die als antioxidant werken en oxidatieve schade aan cellen tegengaan.
- Cardiovasculaire sterfte: Overlijden door aandoeningen van hart of bloedvaten, zoals een hartinfarct of beroerte.
- UK Biobank: Britse onderzoeksdatabase met gegevens van honderdduizenden vrijwilligers die hun gezondheid jarenlang laten volgen.
- Ethanol: De wetenschappelijke naam voor de alcoholsoort die in wijn, bier en sterke drank zit.
Wat dit betekent voor de drinker
Op individueel niveau is voorzichtigheid geboden bij het lezen van deze data. Een observationele studieOnderzoek dat verbanden meet zonder zelf in te grijpen in gedrag of behandeling. meet samenhang en zegt op zichzelf nog niets over oorzaak en gevolg. Mensen die wijn kiezen, blijken in dezelfde dataset ook gezonder te eten en meer te bewegen.
Voor wie het ontspannende effect van een drankje zoekt, zijn er ook routes zonder alcohol. Plantaardige stoffen en specifieke voedingspatronen kunnen het GABA-systeem in de hersenen eveneens kalmeren, zonder de schade die ethanolDe wetenschappelijke naam voor de alcoholsoort in dranken zoals wijn, bier en sterke drank. meebrengt voor lever, slaap en hart.
De wetenschappelijke eye-opener
Tientallen jaren werd matig drinken aangeprezen als gunstig voor een gezond hart. Deze data laten zien dat dat beeld ontstaat uit gemiddelden. Splits je het uit per drank, dan blijkt alleen wijn de cijfers omlaag te trekken; bier, cider en sterke drank schuiven juist omhoog, zelfs bij weinig gebruik. Het gemiddelde verbergt dus precies wat het etiket op de fles in werkelijkheid doet.
Conclusie
Het type alcohol blijkt minstens zo bepalend als de pure hoeveelheid; wijn en sterke drank delen weliswaar hetzelfde molecuul ethanol, maar staan in deze cijfers op andere plekken van de risicocurve. Wie regelmatig kiest voor een glas wijn bij een maaltijd, drinkt vaak ook anders en gezonder dan wie ’s avonds doorgaat met sterke drank of cider. Helemaal niet drinken blijft de veiligste optie; wie wel drinkt, vindt in deze data toch een vrij duidelijk signaal over zijn glaskeuze.
Geraadpleegde bronnen:
De onderstaande referenties vormen de inhoudelijke onderbouwing van dit artikel.
- American College of Cardiology – officieel persbericht over de studie, gepubliceerd op 18 maart 2026 voorafgaand aan ACC.26.
- EurekAlert – uitgebreide aankondiging met de specifieke percentages voor cardiovasculaire sterfte per dranktype.
- Lab-Worldwide – wetenschappelijke conferentiedekking met aanvullende details over de hazard ratio’s.
- Eerdere UK Biobank-analyse – verband tussen wijn-, koffie- en theeconsumptie en sterfte in dezelfde cohort.
- Systematische review – meta-analyse onder 48.423 patiënten over alcohol en cardiovasculaire morbiditeit en mortaliteit.
Gerelateerde artikelen
Veelgestelde vragen
Welke wijn was geassocieerd met het laagste risico in deze studie?
De onderzoekers wijzen op polyfenolen en antioxidanten in (rode) wijn als mogelijke verklaring. De studie zelf rapporteerde over wijn in het algemeen, zonder onderscheid in kleur.
Hoeveel wijn telt als matige consumptie?
Bij mannen geldt 20 tot 40 gram alcohol per dag als matig en bij vrouwen 10 tot 20 gram, ruwweg anderhalf tot drie standaard glazen per dag.
Verlaagt wijn echt het risico op hart- en vaatziekten?
De studie vond een 21 procent lager risico bij matige wijndrinkers. Het gaat om een observationeel verband zonder bewijs voor een oorzakelijke relatie.
Geldt het verschil ook voor mensen met een chronische ziekte?
De auteurs waarschuwen dat het risico in die groepen mogelijk nog hoger uitvalt en pleiten voor aparte beoordeling.
