In elke sociale situatie reageren we op spanning. De één bijt van zich af, de ander duikt weg, en weer een ander probeert direct te redden. Deze test onthult jouw primaire reactiepatroon in de Drama Driehoek. Beantwoord de 12 vragen eerlijk en ontdek of jij de Aanklager, het Slachtoffer of de Redder bent.
Jouw dominante rol: het slachtoffer
Jouw neiging is om je machteloos, overweldigd of afhankelijk op te stellen. Je voelt je vaak overgeleverd aan de omstandigheden (“Waarom overkomt mij dit altijd?”).
Valkuil
Door geen verantwoordelijkheid te nemen voor je eigen kracht, trek je vaak Redders aan (die het voor je oplossen) of Aanklagers (die je bevestigen in je zwakte).
Jouw groeipad
Stap uit de rol van Slachtoffer naar de rol van De Schepper. Besef dat je keuzes hebt. Vraag jezelf af: “Wat wil ik?” en “Wat kan ik nu zelf doen?”, in plaats van te wachten op een oplossing van buitenaf.
Jouw dominante rol: de aanklager
Jouw neiging is om de controle te houden door anderen te wijzen op hun fouten. Je voelt je vaak superieur (“Als ik het niet doe, gaat het fout”) en uit je frustratie door kritiek, cynisme of boosheid.
Valkuil
Je duwt mensen van je weg of maakt ze bang. Je trekt vaak Slachtoffers aan die jouw bevestiging geven dat anderen “niets kunnen”, waardoor jij boos kunt blijven.
Jouw groeipad
Stap uit de rol van Aanklager naar de rol van De Uitdager. Gebruik je scherpte niet om te oordelen, maar om heldere grenzen te stellen en mensen constructief uit te dagen. Wees streng op de inhoud, maar zacht op de relatie.
Jouw dominante rol: de redder
Jouw neiging is om ongevraagd te helpen, te sussen en harmonie te herstellen. Je haalt je eigenwaarde uit het nodig zijn voor anderen. Je denkt vaak: “Ik help je wel even”, maar maakt de ander daarmee onbewust afhankelijk.
Valkuil
Je raakt uitgeput (burn-out ligt op de loer) omdat je andermans problemen draagt. Je ontneemt de ander de kans om zelf te leren, waardoor ze in de Slachtofferrol blijven.
Jouw groeipad
Stap uit de rol van Redder naar de rol van De Coach. Ondersteun mensen, maar neem het niet over. Vraag: “Hoe zou jij dit willen oplossen?” in plaats van het antwoord te geven. Leer ‘nee’ zeggen zonder schuldgevoel.
Lees ook: 🎭 De dramadriehoek: alles over de 3 rollen binnen de dramadriehoek uitgelegd
Veelgestelde vragen
Wat houdt de dramadriehoek in?
De dramadriehoek is een psychologisch model van Stephen Karpman dat drie destructieve rollen beschrijft: het Slachtoffer, de Redder en de Aanklager. Deze rollen houden elkaar in stand en leiden vaak tot miscommunicatie, conflict of emotionele uitputting.
Hoe kom je uit een dramadriehoek?
Stap één is herkenning: welke rol neem jij het vaakst in? Van daaruit kun je oefenen met verantwoordelijkheid nemen zonder te beschuldigen, ondersteunen zonder over te nemen, en kwetsbaarheid tonen zonder je machteloos op te stellen.
Wat is het tegenovergestelde van de dramadriehoek?
De Winnaarsdriehoek transformeert de drie destructieve rollen in gezonde alternatieven: de Assertieve (i.p.v. Aanklager), de Ondersteuner (i.p.v. Redder) en de Verantwoordelijke (i.p.v. Slachtoffer). Het model stimuleert gelijkwaardige, volwassen communicatie.
Hoe ga je om met iemand die steeds in een slachtofferrol zit?
Herken het patroon zonder te oordelen. Blijf rustig, stel grenzen en bied ruimte voor zelfverantwoordelijkheid. Stap zelf niet automatisch in de redder- of aanklagersrol, dat versterkt het patroon juist.
Is de dramadriehoek onderdeel van de Transactionele Analyse?
Ja. De dramadriehoek is voortgekomen uit de Transactionele Analyse (TA), een theorie over communicatie en psychologische patronen. Het model van Karpman laat zien hoe mensen interacties vervormen vanuit oude rollen of scripts.
