Waarom we altijd liever wachten op verandering.
Meestal denken we pas aan een ander leven als het echt niet meer gaat. Vaak wachten we tot een crisis, trauma, verlies, ziekte of tragedie ons dwingt onze keuzes te herzien. Maar waarom wachten? Je kunt vandaag al beginnen met verandering.
Jij en je mind
Hoe je dat aanpakt, lees je verderop. Eerst iets heel belangrijks: jij en je mind, dus je gedachten, je geest en je denkvermogen. In de rest van dit artikel noemen we dat kortweg je mind, ook omdat het het kortste woord is. 😉
Alles om je heen is opgebouwd uit atomen: de auto waarin je rijdt, je telefoon, de stoel waarop je zit, zelfs je lichaam en je brein. En nu komt het interessante: een atoom is bijna helemaal lege ruimte. De kern, waarin vrijwel alle massa zit, is zo’n tien- tot honderdduizend keer kleiner dan het atoom zelf. Daaromheen bewegen elektronen.
In de visie van Dispenza is alles wat fysiek lijkt eigenlijk energie en beweging. Je mind en je lichaam zijn dus onlosmakelijk met elkaar verbonden; in feite zijn ze hetzelfde. Als je je mind verandert, verander je je leven. Toch richten we ons vaak alleen op het fysieke, terwijl dat maar een heel klein deel is. Wie de energie negeert, laat een enorm potentieel liggen. Het goede nieuws: dat potentieel ligt binnen handbereik, want je hoeft er alleen je mind voor te gebruiken.
Je lichaam: een probleem of een hulpmiddel?
Hier komen we bij het eerste probleem: je lichaam. Heeft je mind controle over je lichaam, of juist niet? Veel mensen denken dat de geest de baas is, maar in werkelijkheid neemt het lichaam de leiding zodra iets een gewoonte wordt.
In het begin geeft de mind de instructies en voert het lichaam uit, maar na verloop van tijd draaien die rollen om. Tegen de middelbare leeftijd wordt volgens Dispenza 95 procent van wie we zijn bepaald door automatische programma’s: routines, aangeleerd gedrag en emotionele reacties.
Sta daar eens bij stil: maar 5 procent van je mind is bewust, terwijl 95 procent onbewuste patronen herhaalt. Dat is als een peuter die het opneemt tegen een volwassen man. Door die scheve verhouding is verandering zo moeilijk.
Die 95 procent is het beeld dat Dispenza en andere sprekers gebruiken. Onderzoek naar gewoontes sluit daarbij aan: toen studenten een tijd lang elk uur noteerden wat ze deden, ging het bij ongeveer een derde tot twee vijfde van hun handelingen om gewoontes. Dat waren dingen die ze bijna dagelijks op dezelfde plek deden. Tijdens die gewoontes dwaalden hun gedachten vaak af naar iets anders (Wood, 2002). Bij hen liep een flink deel van de dag op de automatische piloot, al was het minder dan 95 procent.
Automatische patronen doorbreken
Herken je dit? Je weet je pincode even niet meer, maar zodra je je pas in de automaat steekt, tikken je vingers vanzelf de juiste code in. Zo reageert je lichaam automatisch, zonder dat je mind er bewust bij is.
Door jarenlange herhaling raakt het lichaam gewend om vaste patronen te volgen, ook negatieve. Zelfs als we bewust iets willen veranderen, saboteert het lichaam vaak onze bedoelingen. Het is alsof je lichaam zegt: “Waarom zou je veranderen? Blijf zoals je bent.”
De gewoonte van jezelf zijn
De grootste uitdaging is de gewoonte te doorbreken om jezelf te zijn. Als het lichaam de leiding neemt, raakt de mind in een soort slaapstand. Je denkt misschien dat je alles in de hand hebt, maar in werkelijkheid neemt je lichaam de beslissingen. Wil je echt veranderen, dan moeten geest en lichaam samenwerken in plaats van elkaar tegen te werken.
Het komt erop aan je gedachten en gevoelens op één lijn te brengen. Pas als mind en lichaam samen optrekken, kun je echt nieuwe resultaten creëren.
Je gedachten en gevoelens op één lijn brengen
Gedachten en gevoelens breng je op één lijn door oude gewoonten in denken en voelen te doorbreken. Daarvoor in de plaats ontwikkel je nieuwe gewoonten die passen bij wie je wilt worden.
Je omgeving: een onzichtbare invloed
Heb je ooit de film Groundhog Day gezien? Deze komedie gaat over een man die telkens dezelfde dag opnieuw beleeft. Hoe hard hij ook probeert, elke ochtend wordt hij wakker op dezelfde dag en gebeurt alles opnieuw.
Ik noem deze film omdat ons leven vaak precies zo verloopt. Alleen probeert de man in de film tenminste nog aan zijn sleur te ontsnappen.
Elke ochtend begin je met dezelfde routine. Je kijkt in de spiegel om jezelf te herinneren wie je bent, neemt een douche volgens je vaste patroon, poetst je tanden zoals altijd en drinkt koffie uit je favoriete mok. Je rijdt dezelfde route naar je werk en ontmoet dezelfde mensen, die steeds dezelfde emoties bij je oproepen. Daarna haast je je naar huis, je eet, kijkt tv en gaat naar bed. De volgende dag begint alles opnieuw.
Waarom verwachten we verandering?
Denk eens na: heeft je brein die dag iets nieuws geleerd? Waarschijnlijk niet. Toch hoop je stiekem dat er iets verandert in je leven, terwijl je elke dag dezelfde gedachten hebt, dezelfde dingen doet en dezelfde emoties voelt. Dat is alsof je steeds dezelfde kaart speelt en een andere uitkomst verwacht. Pure gekte, toch?
Verandert je omgeving niet en blijf je op dezelfde manier reageren, dan blijft je leven hetzelfde. Zo werken oorzaak en gevolg: dezelfde input geeft dezelfde output. Hoe kun je dan ooit iets nieuws creëren?
Herinneringen doorbreken
Vertrouwde herinneringen roepen vanzelf dezelfde gedachten en gevoelens op. Als je dagelijks dezelfde gezichten ziet, dezelfde routes volgt en dezelfde patronen herhaalt, blijft je brein in dezelfde cyclus. Het is alsof je omgeving je mind bestuurt.
Wil je echt iets veranderen, pas dan bewust je dagelijkse gewoonten aan en doorbreek de automatische patronen van denken en voelen. Anders blijf je eindeloos rondjes draaien, als een hamster in zijn rad.
Lees ook: Waarom alcoholdrinkers het liefst niet-drinkers mijden
Leven in verleden en toekomst
Veel mensen leven met negatieve herinneringen aan het verleden of met angst voor wat de toekomst brengt. Helaas maakt je lichaam geen verschil tussen een negatieve herinnering en het moment zelf. Denk aan een heftige ruzie met een collega of met je ouders: als je eraan terugdenkt, reageert je lichaam alsof het opnieuw gebeurt. Dat komt doordat dezelfde chemische reacties op gang komen als tijdens de ruzie zelf.
Raakt je lichaam uit balans, dan noemen we dat stress. Een ongemakkelijke ontmoeting met een vervelende ex, vastzitten in het verkeer, opzien tegen een presentatie: telkens schakelt je lichaam de stressreactie in. Anders dan dieren kunnen mensen die reactie oproepen door alleen aan iets te denken, ook als dat niets met het moment te maken heeft.
Een hert dat net aan een roofdier is ontsnapt, gaat al snel weer rustig grazen. Het piekert niet over wat er zojuist is gebeurd, laat staan over iets van maanden geleden.
Chronische stress en het effect op je lichaam
Chronische stress is schadelijk omdat geen enkel levend wezen gemaakt is om voortdurend op alarm te staan. De stressreactie is bedoeld om je te beschermen tegen acuut gevaar, maar houdt ze aan, dan werkt ze tegen je. Stress over een promotie of een presentatie, of zorgen over een zieke ouder, zet dezelfde chemische processen in gang als een leeuw die achter je aan zit.
In die voortdurende alarmstand verbruikt je lichaam enorm veel energie. Die energie haalt het weg bij belangrijke systemen zoals je immuunsysteem en je spijsvertering, om je spieren klaar te maken voor actie. Maar omdat je niet echt in actie komt, bijvoorbeeld door te vluchten, blijft die energie onbenut. Dat legt druk op je hart en andere organen en maakt je vatbaar voor ziekten, van een verkoudheid tot ernstiger aandoeningen.
Overstappen van overleven naar creëren
Je lichaam, je omgeving en de tijd: die drie problemen houden je gevangen in de overlevingsmodus. Wil je positief veranderen, dan moet je overstappen naar een creatieve modus. Daarin ga je helemaal op in iets wat je inspireert. Denk aan momenten waarop je bezig bent met iets wat je echt leuk vindt en je jezelf, je omgeving en zelfs de tijd vergeet.
In die modus kom je bijvoorbeeld door te mediteren. In een meditatieve staat kun je je nieuwe zelf en je ideale werkelijkheid gaan vormgeven. Meestal denken we dat verandering in drie stappen gaat: eerst denken, dan doen en ten slotte zijn. Met meditatie kun je direct van denken naar zijn gaan.
Van denken naar zijn via meditatie
Kijk eerst goed naar je leven en schrijf op wat je wilt veranderen. Wil je zelfverzekerder zijn, afvallen, meer verdienen of stoppen met verlegenheid? Schrijf alles op en beeld je in hoe het zou voelen als je deze doelen al had bereikt. Hoe zou je je kleden, bewegen, spreken en gedragen als zelfverzekerd mens?
Die emoties moet je echt voelen, want je lichaam begrijpt de taal van emoties en je mind denkt in gedachten. Door gedachten en gevoelens te combineren, stuur je een krachtig signaal naar het universum.
Laat los hoe het gebeurt
Twee dingen zijn hierbij belangrijk:
- Ten eerste: geloof volledig in de kracht van deze methode.
- Ten tweede: maak je geen zorgen over hoe je je doelen bereikt.
Richt je alleen op wat je wilt en hoe dat voelt. Laat je onderbewustzijn het zware werk doen. De oplossingen komen op een moment en uit een richting die je het minst verwacht. Dat zal je verbazen.
Gerelateerde artikelen
Veelgestelde vragen
Hoe kan ik gewoontes doorbreken?
Gewoontes doorbreken begint met bewustwording. Door in je dagelijks leven steeds kleine dingen anders te doen en je emoties bewust te sturen, maak je ruimte voor nieuwe patronen.
Waarom is stress zo schadelijk?
Bij voortdurende stress staat je lichaam steeds op alarm. Dat kan je lichamelijk en geestelijk uitputten. Het verstoort ook belangrijke processen zoals je immuunsysteem en je spijsvertering.
Wat is de rol van meditatie in verandering?
Meditatie helpt je los te komen van automatische patronen en richt je energie op wat je wilt bereiken. Het verbindt je gedachten met je emoties. Dat is belangrijk voor blijvende verandering.
